چکیده
عارضه پژمردگی و خشکیدگی خوشه خرما در چند ساله اخیر مهمترین معضل تولیدکنندگان خرما در استانهای کرمان، هرمزگان، خوزستان، بوشهر، فارس و سیستان و بلوچستان بوده است. عوامل آب و هوایی بویژه افت ناگهانی رطوبت نسبی هوا توأم با افزایش دما و وزش بادهای گرم و خشک در بروز و تشدید عارضه نقش مهمی را ایفا میکنند. تعدیل شرایط حرارتی و رطوبتی در نخلستانها و افزایش مقاومت درختان خرما در مقابل تنشهای محیطی در کاهش خسارت عارضه نقش مثبت داشتهاند.
در این تحقیق اثرات میانه کاری با یونجه و سورگوم به عنوان عامل تعدیل کننده شرایط حرارتی و رطوبتی در نخلستان در مقایسه با تیمار شاهد (بدون میانه کاری) و در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی و با 8 تکرار بر روی ارقام مضـافتی در جـیرفت و کبکـاب در بوشهر در طـی سـالهای 81 -1380 مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصله از تجزیه آماری مرکب دو ساله دادهها در دو منطقه به تفکیک نشان میدهدکه بین تیمار میانهکاری و شاهد اختلاف آماری معنیداری در سطح یک درصد وجود دارد.
در مقایسه میانگین تیمارها به روش آزمون چنددامنهای دانکن در منطقه جیرفت و بر روی رقم مضافتی تیمارهای سورگوم ، یونجه و شاهد با میانگین خسارت 16، 25 و 95 درصد به ترتیب در کلاسهایA ،B وC قرارگرفتهاند و در منطقه بوشهر و بر روی رقم کبکاب تیمارهای سورگوم و یونجه با میانگین خسارت 06/11 و 43/11 در کلاس A و تیمار شاهد با میانگین خسارت 62/31 در گروه B قرار گرفتند.
نتایج نشان میدهد که در صورت وجود آب کافی، میانه کاری با یونجه و سورگوم بدلیل اثر قابل توجهی که در کاهش خسارت عارضه پژمردگی و خشکیدگی خوشه خرما دارد، توصیه میگردد.
براساس طرح تحقیقاتی موسسه تحقیقات خرما و میوه های گرمسیری