* مركز تحقيقات كشاورزي و منابع طبيعي خوزستان، بخش تحقيقات آفات و بيماري هاي گياهي، اهواز

مينوز برگ غلات از جمله آفات مهم مزارع گندم و جو در نواحي جنوب، جنوب غربي و غرب كشور به ويژه در مزارع ديم است و با تغذيه از پارانشيم برگ، خسارت كمي وكيفي به محصول وارد مي سازد. در يك بررسي دو ساله (سال هاي زراعي 79-1378 و 83-1382)، سطح زيان اقتصادي آفت در شرايط مزرعه به صورت كارت گذاري و ثبت تراكم جمعيت لاروهاي آفت روي كارت ها همره با اندازه گيري وزن محصول، وزن ماده خشك و محاسبه شاخص برداشت و نيز محاسبه معادلات و رسم منحني هاي رگرسيوني مربوطه انجام شد.

در سال هاي زراعي 79-1378 كارت گذاري روي بوته ها در مرحله 4-3 برگي گندم و نيز شمارش و ثبت تعداد لاروهاي سن يك به ازاي هر بوته روي كارت ها در شرايط مزرعه و گلخانه انجام گرديد و در زمان برداشت، وزن دانه، وزن ماده خشك و شاخص برداشت تمام تك بوته ها جداگانه اندازه گيري و محاسبه شدند و مشخص شد كه بين تعداد لارو سن يك به ازاي هر بوته و وزن محصول دانه در زمان برداشت رابطه رگرسيوني Y= (0.922- 0.15ln (X))2، با شيب منفي برقرار است (ln= لگاريتم نپرين، X= تعداد لاروسن يك به ازاي هر بوته در مرحله 4-3 برگي گندم، Y= پيش بيني عملكرد دانه به ازاي هر بوته)، بنابراين با توجه به هزينه هاي كنترل شيميايي (قيمت سم و مخارج سم پاشي، پيش بيني كاهش عملكرد براساس تعداد لارو به ازاي هر بوته و قميت فروش محصول، سطح زيان اقتصادي آفت محاسبه گرديد، بطوريكه در سال زراعي 79-1378 و در مزارع ديم در تراكم هاي 100، 150 و 170 بوته در مترمربع و در مرحله 4-3 برگي گندم، به ترتيب آلودگي هاي 4، 9 و 9 لارو به ازاي يك بوته (400، 1350 و 1530 لارو بر مترمربع) به بالا و در سال زراعي 83-1382 با تراكم هاي 100، 150 و 170 بوته در مترمربع به ترتيب آلودگي هاي 4، 8 و 10 لارو به ازاي هر بوته (400، 1200 و 1700 لارو بر مترمربع به بالا را مي توان به عنوان سطح زيان اقتصادي (EIL) تلقي نمود كه از لحاظ اقتصادي، اعمال كنترل شيميايي را توجيه مي نمايد.

كليد واژه: سطح زيان اقتصادي، مينوز برگ غلات، گندم، خوزستان